چهارشنبه, 15 بهمن 1393 01:39

جهان‌کتاب - شماره 308-306 - آبان تا دی 1393

این مورد را ارزیابی کنید
(3 رای‌ها)

جهان‌کتاب، شماره 308-306، آبان تا دی 1393مجله جهان‌کتاب - شماره 308-306 - آبان تا دی 1393

صاحب امتیاز و مدیرمسئول: طلیعه خادمیان

زیرنظر: مجید رهبانی و فرخ امیرفریار

قیمت: 8000 تومان

تعداد صفحات: 75 صفحه

 

نمی‌دانم خیالاتی شده‌ام یا واقعا تعداد آگهی‌های این شماره جدید "جهان‌کتاب" نسبت به شماره‌های قبل کمتر شده. در نظر اول شاید به نظر خیلی‌ها این "خیر" باشد. اما همانطور که همیشه گفته‌ام، "تبلیغات کتاب" یکی از اصلی‌ترین منابع اطلاع‌رسانی برای این محصول فرهنگی محسوب می‌شود. با ورق زدن صفحه‌های رنگی چاپ شده روی کاغذ گلاسه معمولا خیلی راحت‌تر از پرسه زدن توی کتابفروشی‌ها از انتشار کتاب‌های تازه مطلع می‌شویم و انرژی بسیاری به این ترتیب صرفه‌جویی می‌شود! کم شدن تبلیغات نشانه بد دیگری هم هست. اینکه وضع جیب ناشران خوب نیست و بنابراین ترجیح داده‌اند خیلی خرج تبلیغ نکنند. نکته‌ای که مخصوصا چند ماه مانده به برگزاری نمایشگاه کتاب تهران، نگران‌کننده است.

اصطلاحی به نام "وجین کردن کتاب"!

بگذریم. جالب‌ترین مطلب این شماره جهان‌کتاب به نظر من نوشته‌ای است به قلم "حسین مسرت" با عنوان "وجین کتاب به چه قیمتی؟!" اصطلاح "وجین کتاب" تا به حال به گوشم نخورده بود. البته با خواندن توضیحات نویسنده متوجه شدم که این یکی از فرآیندهای معمول کتابخانه‌های کشور است. براساس این طرح کتابخانه‌های کشور در دوره‌های زمانی مشخص کتاب‌های مجموعه خود را بررسی می‌کنند و بخشی از آن را تحت عنوان‌های مختلف از داخل مجموعه‌شان خارج می‌کنند. اینکه این فعالیت چرا و چگونه انجام می‌شود داستان جالبی دارد که آقای مسرت، با در نظر گرفتن جنبه‌های گوناگون این فعالیت آن را برای خواننده شرح می‌دهد:

"... هنوز مبنای قانونی و درستی برای حذف کتاب‌های به اصطلاح گمراه‌کننده نداریم. مدیری بوده است که کلیه رمان‌ها را گمراه‌کننده می‌دانسته است، حتی آن رمان‌هایی را که پس از پشت سر نهادن هفت‌خوان اداری از وزارت ارشاد مجوز گرفته‌اند. مدیر دیگری کلیه کتاب‌های عرفانی و فلسفی را گمراه‌کننده و لایق وجین دانسته و دیگری بیشتر کتاب‌های سیاسی و ... را. البته برخی کتاب‌ها طبق قانون اساسی ایران، جزء کتاب‌های گمراه‌کننده، مخالف موازین شرعی و عرفی و دینی جامعه و نظام حکومتی هستند و تکلیف‌شان روشن است.

یکی از بندهای این طرح، وجین کتاب‌هایی است با عمر پانزده تا بیست سال. اما کیست که نداند بیشتر کتاب‌های ادبی و تاریخی بویژه کتاب‌های مرجع، عمر مفیدشان بیش از بیست سال است. این‌گونه کتاب‌ها در ردیف نخست وجین قرار می‌گیرند. هرچند در بخش‌نامه‌ها قید شده تنها کتاب‌هایی که حداقل پنج سال مورد استفاده قرار نگرفته باشند می‌توانند وجین شوند؛ اما کتاب‌های مرجع و منابع و کتاب‌های پایه و کتاب‌هایی با موجودی تک‌نسخه در مخزن از این قاعده مستثنا شده‌اند. ولی کو گوش شنوا؟ خروج کتاب‌های نفیسی چون فهرست نسخه‌های خطی فارسی و ده‌ها منبع و مرجع از مخزن یکی از کتابخانه‌های عمومی یکی از شهرستان‌ها و حضور بسیاری آثار ارزشمند و نایاب و کمیاب دیگر در بین کتاب‌های وجین‌شده، دلیلی بر نادرستی اجرای آن است ..."

نویسنده ضمن اشاره به دلالت‌ها قانونی و اتفاق‌هایی که در عمل به هنگام وجین کردن کتابخانه‌ها می‌افتد، انتقاداتی را بر این رویه وارد می‌داند که خواندن مطلب را بسیار جالب و عبرت‌آموز می‌نماید!

رفع ایراد به روش "محققانه"

مطلب بعدی که در این شماره از جهان‌کتاب توجه‌ام را جلب کرد، تصحیحاتی بود که به قلم افشین معاصر بر کتاب "آمدیم خانه نبودید" نوشته شده. کتاب را اگر خاطرتان باشد چند ماه پیش حضورتان معرفی کرده بودیم. دوستانی هم که پس از آن کتاب را دریافت کردند اغلب به موضوع بکر آن و قلم احساسات‌برانگیز نویسنده‌اش اشاره می‌کنند. در این مطلب اما آقای معاصر فصلی از کتاب را که به بازدید از خانه ملک‌الشعرای بهار پرداخته شده زیر ذره‌بین قرار داده و نکات و ایرادات نویسنده کتاب را در این زمینه یادآور شده. مثلا اینکه "... خانه کوچه گوهر، که گویا امروز به اشتباه به نام خانه بهار ثبت شده، هرگز خانه بهار نبوده است. در واقع وقتی بهار در سوییس بستری شد، همسرش این خانه را ساخت و اجاره داد و بعد از مرگ بهار فروخت. ملک‌الشعرا بهار هیچ‌گاه در آن ساختمان زندگی نکرد."

شاید پیش خودتان بگویید چه اهمیتی دارد که خانه ملک‌الشعرای بهار کجا بوده (یا کجا هست). اگر احساس‌تان نسبت به ماجرا این باشد، مطمئنا نه کتاب "آمدیم خانه نبودید" توجه‌تان را جلب می‌کند و نه نکاتی که افشین معاصر در مقاله‌اش در جهان‌کتاب آورده. هر دو این منابع، و بسیاری نوشته‌های دیگر در این سال‌ها، شهادت می‌دهند که ما به مرور در حال نابود کردن میراث فرهنگی‌مان هستیم. مثلا در مورد همین خانه بهار آقای معاصر توضیح می‌دهد: "... گفته‌اند خانه بهار را چندی پیش به عنوان اثر ملی ثبت کرده‌اند. ولی این خانه بیش از 50 سال از ویرانی‌اش می‌گذرد. سراسر خانه ملک‌الشعرای بهار در دهه 40 خورشیدی ویران شد و اثری از آن خانه برجا نیست. آن خانه خاطره‌انگیز، با باغ گسترده‌اش و گچ‌بری‌های زیبا، که بهار بیشتر آثارش را در همان جا آفرید به کلی ویران شد و ساختمان‌های جدید به جایش ساختند ..."

پرداختن نویسنده مقاله به جزئیات ماجرا، به خواننده نشان می‌دهد که چگونه کند و کاو در موضوع ساده‌ای مثل محل زندگی یکی از شاعران بزرگ معاصر، می‌تواند موجب آشنایی‌مان با زوایای گوناگون زندگی او بشود. در مملکت گل و بلبل که اینگونه "اطلاعات" آرشیو نمی‌شوند، مورد استفاده قرار نمی‌گیرند و از نظر عامه مردم هم اصلا ارزش چندانی ندارند، همت کسانی مثل آقای معاصر برای تدوین این جزئیات، آفرین دارد.

حال و هوای فعالیت‌های مدرن فرهنگی در دهه 1340 شمسی

اخیرا در آنور آب مجموعه مقالاتی از کریم امامی منتشر شده است. اصل این مقالات در دهه 1340 شمسی در روزنامه "کیهان اینترنشنال" به زبان انگلیسی منتشر شده است. این مقالات به رخدادها و موضوع‌های مختلف فرهنگی آن زمان کشور در زمینه‌های نقاشی، تثاتر، سینما، ادبیات و ... پرداخته‌اند. با توجه به دقت نظر نویسنده این مقالات در امر نوشتن، به نظر می‌رسد این مجموعه می‌تواند دیدی جامع از وضعیت هنر مدرن ایران در دهه 1340 شمسی در اختیار خوانندگان خود قرار دهد.

در این شماره جهان‌کتاب پرویز دوایی و فرخ امیرفریار هریک مطلبی در معرفی این مجموعه مقاله نوشته‌اند تا به این ترتیب توجه علاقمندان احتمالی به این موضوع را به کتاب کریم امامی جلب نمایند.

و دیگر مطالبی که در این شماره می‌خوانیم

  • بخش ویژه‌ای به یاد "حبیب یغمایی" با مطالبی از ایرج افشار، سیدفرید قاسمی و سیدعلی آل‌داوود درباره وی
  • مطلبی در معرفی شبلی نعمانی، شاعر مسلمان اهل هندوستان به قلم کامیار عابدی
  • دو مطلب (یکی ترجمه و دیگری تالیف) درباره شخصیت‌های زن در رمان‌های پلیسی (نوشته یاسمن منو) و همچنین "زنان پلیسی‌نویس" (این یکی هم به ترجمه یاسمن منو) که احتمالا توجه علاقمندان به ادبیات جنایی را جلب خواهد کرد
  • و مقاله توجه‌برانگیزی با عنوان "ریشه‌های ماکیاولیسم در کلیله و دمنه"

مطالب این شماره جهان‌کتاب به عنوان‌های فوق محدود نمی‌شود. علاقمندان می‌توانند اصل مجله را تهیه کنند و مدتی را با تورق آن خوش باشند!

خواندن 3286 دفعه

1 نظر

  • پیوند نظر رویا یکشنبه, 19 بهمن 1393 11:00 ارسال شده توسط رویا

    سپاس
    مدت ها بود روند وجین کتاب در کتابخانه هایی که باهاشون سروکار داشتم عذابم میداد.

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

با ما در تماس باشيد

تلفن: 88718488 - 021 و 88105248 - 021

نشاني پست الكترونيك: info@jireyeketab.com

دريافت پيام كوتاه (SMS): 02188718488

نشاني پستي: تهران، صندوق پستي 1886-15875

ما را دنبال كنيد

در تلگرام:
https://telegram.me/jireyeketab

در فيس‌بوك:
https://www.facebook.com/jireyeketab

در گوگل‌پلاس:
http://google.com/+Jireyeketab4u